Inrichten van het (toekomstig) onderwijs

De inrichting van het onderwijs vraagt om sturing op lange termijn. Door je bijvoorbeeld te buigen over moderne leermiddelen, keuzeruimte voor leerlingen, de samenhang tussen vakken, metacognitieve vaardigheden en de rol van toetsing kun je vorm geven aan een eigentijds leerklimaat, waarin leerlingen zich kunnen voorbereiden op de banen van morgen. Deze publicaties bieden inzichten voor de inrichting van het (toekomstig) onderwijs.

  • (NIEUW) Effecten werkdrukakkoord PO
    (DUO Onderwijsonderzoek & Advies - 15 maart 2019) Een meerderheid van de basisschoolleerkrachten merkt dat de werkdruk in de klas is afgenomen door investeringen in het onderwijs. Toch is de werkdruk volgens hen nog altijd te hoog. Circa 56 procent van de ongeveer zeshonderd respondenten ondervindt een enigszins lagere werkdruk, terwijl 7 procent vindt dat de werkdruk sterk is verlaagd. 33 procent zegt geen verschil te merken. Ondanks de positieve effecten van de recente onderwijsinvesteringen vinden veel leerkrachten nog steeds dat ze een te hoge werkdruk hebben.
     
  • Stand van educatief Nederland 2019
    (Onderwijsraad - 22 februari 2019) Het onderwijs staat juist nu voor grote uitdagingen. Op de middellange termijn (2025/2030) spelen verschillende ontwikkelingen met een grote impact op het onderwijs. Zo verandert werk ingrijpend als gevolg van technologisering en tekenen zich scherpe scheidslijnen af in de maatschappij. De behoefte aan permanente educatie neemt toe evenals de vraag naar meer gepersonaliseerd onderwijs. De Onderwijsraad vindt dat er een fundamentele bezinning nodig is op de organisatie van het onderwijsstelsel en pleit voor het op onderdelen aanpassen van het stelsel in het licht van drie knelpunten: 1) Tendensen van sociale segmentering, 2) Druk op toegankelijkheid van en doorstroom binnen het onderwijs, 3) Behoefte aan permanente scholing en vorming.
     
  • Ruim baan voor leraren
    (Onderwijsraad, 7 november 2018) De Onderwijsraad introduceert een nieuwe kijk op het lerarenberoep met ingrijpende aanpassingen in de opleidings- en arbeidsstructuur. Lerarenopleidingen geven nu afgebakende bevoegdheden voor een specifieke onderwijssector of vak. Daarvoor in de plaats moet een generieke basis komen plus een clustering van bevoegdheden en één of meer specialisaties. De raad benadrukt dat vakkennis ook in dit nieuwe perspectief cruciaal is. Ook komt op de werkplek structureel de nadruk te liggen op professionalisering.
     
  • Ontdek de ruimte. Ruimte in regels in het vo
    (Ministerie van OCW, 2018) Wat mag en wat moet op het gebied van onderwijstijd en onderwijsinhoud? En welke mogelijkheden van inspraak heeft de school? Deze brochure biedt meer informatie over de ruimte in wet- en regelgeving over onderwijstijd, onderwijsinhoud, inspraak en verantwoording binnen het voortgezet onderwijs. Het doel is om op school het gesprek te kunnen voeren over de tijdsbesteding en organisatie van het onderwijs, rekening houdend met de regelruimte. Deze is vaak groter dan gedacht. Naast de brochure is ook de website ontdekderuimte.leraar.nl gelanceerd.
     
  • Ict-gebruik in het onderwijs 2018 
    (Kennisnet, KBA Nijmegen, 20 september 2018) In 2018 vulden ruim 4.000 leraren uit het po, vo en speciaal onderwijs deze vragenlijst in. Ook is de vragenlijst ingevuld door schoolbestuurders en schoolleiders. De resultaten geven inzicht in de actuele stand van zaken van ict-gebruik in het onderwijs. Leraren die ict gevarieerd gebruiken en een breed didactisch repertoire hebben, blijken hun leerlingen beter te motiveren en behalen betere leerprestaties. Ook zijn er voordelen voor de leraar: lessen kunnen dankzij ict efficiënter en leraren hebben beter overzicht op de vorderingen van leerlingen. Opvallend is: het vergroten van het didactisch repertoire van leraren heeft meer impact op het gebruik en de opbrengsten van ict, dan extra investeringen in infrastructuur of ict-beleid.
     
  • Verminderen werkdruk met ICT
    (Kennisnet, PO-Raad, 8 juni 2018) Wat kunnen schoolteams doen om werkdruk te verminderen, eventueel met behulp van ict? Binnen het programma Slimmer leren met ICT (SLICT) hebben Kennisnet en de PO-Raad een praktische verkenning uitgevoerd bij vier basisscholen. Het doel: meer inzicht in de mogelijkheden om werkdruk te verminderen in het po. De vier scholen zoeken met vier verschillende methoden naar oorzaken van en oplossingen voor werkdruk. De resultaten van deze verkenning zijn te vinden in dit rapport. De belangrijkste conclusie is dat schoolteams die werkdruk willen aanpakken eerst met elkaar de knelpunten identificeren en hier overeenstemming over bereiken.